Turizmde 2009'da Kazanan ve Kaybedenler

Baraner yaptiği yazili açiklamada, 5 dilde yayin yapan, seyahat bilgilendirme portali ''tourexpi.com'' adli sitenin, Avrupa'daki binlerce seyahat acentesi çalişanlariyla yaptiği anket çalişmasi sonucu, dünyada ve Türkiye'de 2009 turizm yilinin kazananlar ve kaybedenlerinin belirlendiğini ifade etti. Dünyada kazananlar arasinda ilk sirayi Türkiye'nin aldiğini dile getiren Baraner, küresel ekonomik krizin, Türk turizmcilerinin verdiği ilk ''Kriz imtihani'' olmadiğini, daha önce birçok krizle karşilaşan Türk turizm sektörünün, bu krizlerden çok şey öğrendiğini ifade etti. Bu bilgiler işiğinda Türk turizm sektörünün krize hizli, etkili ve doğru tepkiler verdiğini bildiren Baraner, şöyle devam etti: ''Ülke tanitiminda ve pazarlamasinda derhal Avrupali tur operatörleriyle iş birliği yolunu seçen Kültür ve Turizm Bakanliği yetkilileri, bu çalişmalarinin meyvelerini gecikmeden aldi ve bu meyveleri 2010 yilinda da sepetinde bilecek. Türk otelcilik sektörü, kisir ve sonu gelmeyen tartişmalara girmeden, 'Herşey Dahil' pazarina kaliteyi düşürmeden kendini hizla adapte etti ve pazarlama stratejilerini kriz ortamina uyarladi.'' Baraner, başta Türk Hava Yollari (THY) olmak üzere Sunexpress, Pegasus, Atlasjet, Sky, Onur Air, Anadolujet ve Türk bayrakli diğer hava yolu şirketlerinin, büyük yabanci şirketleri pazar dişinda tutmasini ve akilli yatirimlarla Türkiye'ye yönelik yurt içi ve yurt dişi uçuş pazarinin kontrolünü ele geçirdiğini de ifade etti. THY Dünya havacilik devleri birer birer küçülme veya iflas yolunu seçerken, THY'nin, istikrarli şekilde büyüyerek, bu endüstrinin dikkatini çektiğini de belirten Baraner, Lufthansa, British Airways, Air France/KLM gibi devlerin, kapasite küçülttüklerini, dünyada önemli 70'den fazla namli hava yolu şirketinin seferlerini durdurduğunu, kimilerinin şirket birleşmeleriyle kurtulduğunu ama bu dönemde THY'nin yolcu sayisi ve filo açisindan sürekli büyüdüğünü hatirlatti. Baraner, Türkiye'de kazananlar arasinda, Gloria Otellerinin tekrarci müşteri oraniyla ve yilin 365 günü yüksek doluluk oraniyla, Silahtaroğlu ailesinin Türkiye'de daha önce bulunmayan ''LinksGolf'' (denize sifir golf sahasi) yatirimiyla kazananlar arasinda yer aldiğini ifade etti. Yurt içi ve yurt dişindaki yatirimlarini artiran iş adami Fettah Tamince, Pegasus Hava Yollarini uluslararasi platformda akilda kalan ve başarisiyla konuşulan bir marka haline getiren ve TUI'nin de hisse sahibi olduğu Almanya'nin en büyük ikinci hava yolu olan Air Berlin'e yüzde 19 oraninda ortak olan Ali Sabanci'nin da kazananlardan olduğuna dikkati çekti. Baraner, Suriye'de otel açan, Ürdün, Irak ve başka Arap ülkelerinde otel açma girişimlerinde bulunan Dedeman'in da 2009'da kazananlar arasina girmeyi başardiğinin altini çizdi. Euro'nun dolar karşisinda değer kazanmasi, buna karşilik yüzde 15 fiyat indirimine gidilmesinin de ABD turizm sektörünü kazananlar listesine yerleştirdiğine değinen Baraner, özellikle Avrupa'da giderek yayilan ''ucuz otel'' zincirlerinin de kazananlar listesine dahil edilmesi gerektiğini bildirdi. KAYBEDENLER Baraner, 2009'da kruvaziyer turizmi, Avrupa'da yayginlaşan yurt içi turizm ve pazarlama ve tanitim atağina geçen Misir'in da bu kazananlar arasinda yer almayi başardiklarini belirtti. Hüseyin Baraner, ayni araştirmada, yillardir Avrupa'nin en büyük iki pazari Almanya ve İngiltere'den en büyük payi alan İspanya'nin, bu bilincin verdiği rehavetle kriz ortamina yeterince hizli ayak uyduramadiğini, 60 yil öncesi oluşan güneş, kum, deniz, ucuz içki, boğa güreşi ve müzeler imajini yenileme ihtiyaci duymamasi nedeniyle 2009'da bunun acisini çekmeye başladiğini ve kaybedenler listesinin ilk sirasina yerleştiğini bildirdi. İçe kapanikliği, yabancilar tarafindan zamanla garipsenen bir çeşit ''milliyetçiliği'' ve israrla fiyat indirmeme politikasi, Fransiz turizmine bu sene pahaliya mal olduğuna işaret eden Baraner, Türkiye'nin hem komşusu hem rakibi olan Yunanistan'in kaybedenler listesine girme nedeninin şöyle açikladi: ''Yunanistan son 15 yilda üretim değil, tüketim toplum olmaya hizli adimlarla ilerledi. Üretimi gemi taşimaciliği, zeytinyaği, şarap ve turizmden ibaret olan Yunanistan, gelirine orantili olarak dünyanin en borçlu ülkelerinden biri haline geldi. Son beş yilda sadece AB yardimiyla ayakta kalabilen ülke, Avrupalilar tarafindan 'Avrupa'nin şimarik çocuğu' damgasini yedi. Bu imaj, turizmde etkisini gösterdi. Zira bu şimariklik, turizm sektöründe bire bir yaşandi. Tesisler yenilenmedi, turizm çalişanlarinin yüzlerindeki şimariklik ve bikkinlik ifadesi iyice belirginleşti, nasil olsa gelirler düşüncesi ile fiyatlarda rekabet gücünü yakalayamadilar. Yeni turizm ürünleri geliştirilmedi. Ama en önemlisi, artik AB musluğu kesilince aşiri bir kemer sikma politikasina giren Atina, ülkenin diş tanitim ve pazarlama bütçesini kisti, hatta yurt dişindaki tanitim bürolarinin üçte ikisini kapatti.'' Güney Kibris Rum kesiminin de birçok alanda olduğu gibi, turizm konusunda da ''büyük kardeş Yunanistan'' ile ayni rotaya girdiğini ve ayni hatalari yaptiğini ifade eden Baraner, fiyatlari aşiri şişen turizm ürünlerinin, Güney Kibris'i Akdeniz çanağinin en pahali hedefleri arasina sürüklediğini ve kaybedenler listesinde yerini aldiğini belirtti. Dubai'nin kaybetme nedenini de ''Fazla şişen ve kabuğu ince olan balon, patlamaya mecburdur'' sözleriyle izah eden Baraner, Dubai ile ilgili şu bilgileri verdi: ''Oysa balonun kabuğu ince olduğu kadar, şaşaali, parlak, cilali ve bol işikliydi. Henüz gelen turistin 5 kati kadar yatak yaratan yerel ve uluslararasi yatirimcilar, zaman içinde bu yataklarin dolacağini hesaplamiş olsalar da otellerin astronomik konaklama fiyatlari talep etmedikleri sürece bu hesabin tutamayacağini gördüler. Ve olan oldu, turistler gelmedi, fiyatlar aşaği çekildi ve küresel kriz sonucu yatirimcilar desteklerini geri çekti. Uzun yillar paranin ve servetin sinirsiz olduğu zannedilen Dubai, kendini 300 milyarlik borç batağinda buldu ve sorunlar hizla nefesini kesmeye başladi. Dubai'nin sihri bitti. Artik normalleşme devri başliyor.'' Baraner, 2009'da, İsrail'le çalişan turizmcilerin de kaybedenlerden olduklarini, Belediye Başkani Mustafa Gül'ün, ''müstehcen'' saydiği bir heykeli yerinden söktürmesi ve ayni ilçedeki bir otelde, 3 Alman gencinin sahte içki yüzünden ölmesinin, Kemer'in kaybedenler listesinde yer almasina yol açtiğina dikkati çekti. İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti çalişmalarinin da başarisiz olduğunu savunan Baraner, uçuş güvenliğiyle ilgili evrak eksikliği sorunu yüzünden 4 uçaği uçuştan men edilen Onur Air, geleceğin önemli turizm hedefleri arasinda yer almasi beklenen ancak hizla betonlaşan Anamur'un, Öger Tours'a stratejik ortak olacağini açiklayan Rus iş adami Lebedev'in kaybedenler listesinde yerlerini aldiklarini kaydetti.